این بخشنامه یکی از بخشنامههای مهم مالیاتی سال ۱۴۰۴ است و موضوع آن تغییر در روش و مهلت دریافت اطلاعات مربوط به فهرست معاملات موضوع ماده ۱۶۹ قانون مالیاتهای مستقیم میباشد.
متن اصلی بخشنامه شماره 80/1404/200
بهاستناد اختیارات قانونی مندرج در آییننامه اجرایی تبصره ۳ ماده ۱۶۹ قانون مالیاتهای مستقیم و با موافقت وزیر امور اقتصادی و دارایی، اداره کل امور مالیاتی کشور به شرح زیر اعلام میدارد:
1- فرم الکترونیکی اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده در کارپوشه مؤدیان در سامانه مودیان نیز بهعنوان درگاه رسمی تسلیم «فهرست معاملات موضوع ماده ۱۶۹ قانون مالیاتهای مستقیم» پذیرفته میشود. این بدان معناست که دیگر مؤدیان نیازی به ارسال جداگانه فهرست معاملات در سامانه ویژه آن ندارند و صرفاً با تکمیل فرم الکترونیکی در اظهارنامه ارزش افزوده، همین تکمیل اطلاعات، معادل ارسال فهرست معاملات محسوب میشود.
2- مهلت دریافت فهرست معاملات موضوع ماده ۱۶۹ از طریق فرم اظهارنامه ارزش افزوده برای دورههای مالی به شرح زیر افزایش مییابد: برای اظهارنامه دوره تابستان ۱۴۰۴ تا پایان روز ۲۵ آبان ۱۴۰۴
برای دورههای بعدی مثل پاییز ۱۴۰۴، تا پایان مهلت استرداد اظهارنامه همان دوره (که سازمان امور مالیاتی اعلام میکند) .
در واقع سازمان، هم روش تسلیم اطلاعات را ساده کرده و هم به مؤدیان مهلت زمانی بیشتر داده است تا راحتتر بتوانند اطلاعات معاملات خود را ثبت کنند.
توضیح ساده و کاربردی بخشنامه
1- ماده ۱۶۹ قانون مالیاتهای مستقیم چیست؟
بر اساس ماده ۱۶۹ قانون مالیاتهای مستقیم، مؤدیان مالیاتی (اشخاص حقیقی یا حقوقی) ملزم هستند که هر سال اطلاعات معاملات و قراردادهای مالی خود را در قالب فهرست معاملات به سازمان امور مالیاتی ارائه دهند. این فهرست شامل اطلاعاتی مثل: 1ـ نام طرف قرارداد 2ـ مبلغ معامله 3ـ نوع کالا یا خدمت 4ـ تاریخ معامله
این اطلاعات برای سازمان امور مالیاتی اهمیت دارد زیرا به کمک آن میتواند تشخیص دهد معاملات واقعی انجام شده، با گزارشهای مؤدی تطبیق دارد یا خیر و از فرار مالیاتی جلوگیری کند.
2- قبل از این بخشنامه چه اتفاقی میافتاد؟
پیش از بخشنامه شماره ۲۰۰/۱۴۰۴/۸۰، مؤدیان معمولاً باید:
اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده را ثبت میکردند
سپس جداگانه وارد سامانه فهرست معاملات ماده ۱۶۹ میشدند و اطلاعات معاملات را بارگذاری میکردند
این کار باعث میشد دو بار ورود اطلاعات انجام شود که هم وقتگیر بود و هم احتمال خطای انسانی را افزایش میداد.
۳. چه تغییری با این بخشنامه ایجاد شد؟
این بخشنامه روش قبلی را اصلاح کرده و دو کار اجرایی را یکی کرده است:
ثبت فهرست معاملات با تکمیل فرم اظهارنامه ارزش افزوده
یعنی مؤدیان دیگر برای ماده ۱۶۹ لازم نیست جداگانه وارد سامانهای دیگر شوند؛ بلکه کافی است اطلاعات معاملات را هنگام تکمیل اظهارنامه ارزش افزوده در سامانه مودیان وارد کنند.
مثال کاربردی
فرض کن شرکت الف در دوره مالی تابستان ۱۴۰۴ موارد زیر را داشته است:
فروش کالا به شرکت ب به مبلغ ۲۰۰ میلیون تومان
خرید مواد اولیه از شرکت ج به مبلغ ۱۵۰ میلیون تومان
قبل از این بخشنامه
شرکت الف باید:
1ـ اظهارنامه ارزش افزوده را ثبت کند 2- جداگانه وارد سامانه فهرست معاملات شود و اطلاعات دو معامله بالا را وارد کند( یعنی دو بار ورود اطلاعات)
بعد از بخشنامه 80/1404/200
شرکت الف هنگام ثبت اظهارنامه ارزش افزوده در سامانه مودیان، اطلاعات این دو معامله را در فرم همان اظهارنامه وارد میکند.
این کار هم اظهارنامه ارزش افزوده است و هم ارسال فهرست معاملات ماده ۱۶۹ تلقی میشود.
بنابراین از این به بعد: ✔ دیگر نیازی نیست وارد سیستم جداگانه فهرست معاملات شوی
✔ اطلاعات معاملات بهصورت همزمان هنگام ثبت اظهارنامه ارسال میشود
مزایای بخشنامه :
این بخشنامه چند هدف مهم دارد:
کم کردن بار کاری مؤدیان مالیاتی و جلوگیری از وارد کردن دوباره اطلاعات
افزایش سرعت و دقت ثبت معاملات
سادهتر کردن تکالیف مالیاتی
شفافیت بیشتر اطلاعات برای سازمان مالیاتی
جمعبندی :
بخشنامه شماره 80/1404/200 یک تغییر مهم در فرآیند ارسال فهرست معاملات مورد نیاز طبق ماده ۱۶۹ قانون مالیاتهای مستقیم ایجاد کرده است. مهمترین نکته این است که:
✔ اطلاعات معاملات دیگر نیاز به ارسال جداگانه ندارند.
✔ با ثبت در فرم اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده، همان تکمیل دادهها محسوب میشود
✔ سازمان امور مالیاتی مهلت بیشتری برای ورود این اطلاعات داده است.